أبو علي سينا ( مترجم : عبد الرحمن شرفكندى " هه ژار " )
249
قانون ( فارسى )
اين بود آراء و نظريهء طبيبان دربارهء شليثا . امّا به عقيدهء من دربارهء آن بيش از حد مبالغه فرمودهاند . من اين دارو را تنها در علاج گره كردن زبان و سست شدن زبان خوب مىدانم و در هرحال به عقيدهام ترتيب و تركيب داروها مرتب نيست و نوعى بىنظمى در آنها موجود است ، سوزانندهء خون و ساير خلطها است . و در مجموع از ساير قرصهاى مفيد و مشهور كوتاه مىآيد و در فايده به آنها نمىرسد . تركيبات دارويى معجون شليثا از قرار زير است : نسخه مشك ، كافور و عنبر از هريك دو درهم ، مرواريد ناسفته و زعفران از هريك ده درهم ، طلاى ساييدهء گردمانند شده و نقرهء ساييدهء گردمانند شده از هريك نيم درهم ، هل ، بزر سپند ، شير گياه شير سگ ، چوبك رختشوئى عادى ، دوال ، بزر كرفس ، بزر سداب ، سرگين گاو كوهى ، گوگرد قرمز ، گوگرد زرد ، خربق سفيد ، ميعه سايله ، مشك زمين ، مارچوبه ، ريشهء سپند سفيد ، ماميران ، ثمر پيوند مريم ، شاخههاى بلسان ، هزارچشان ، برگ درخت شربين ( ششبندان « 1 » - نسخه . ) هر يك دو درهم ، شكوفهء گورگياه ، ساذج ، جوزبويا . گند بيدستر ، بزر ترتيزك آبى و بزر هويج از هر يك ده درهم ، گياه سرخدار ، مصطكى ، زاج كفشدوزان ، سياهدانه ، مدفوع روباه و بيخ كبر ، از هريك نيم درهم ، ابريشم خام ، بزر شبت ، بيخ شبت ، زنجبيل بيابانى ، درونه ، زنجبيل ، كوشاد ، برگ درخت زبان گنجشك ، نمك هندى ، عاقرقرحا ، بدل مرجان ، قير يهود ، بلسكى و اسفرزه از هريك چهار درهم ، ميخك ، سنبل ، برباله ، كوشنه ، قاقله و پر سياوشان هريك هشت درهم ، پوستهء آستر پوست جوزبوا ( بسباسه ) و زنبق هريك دو درهم ، ثمر مهرگياه خشكيده بيست عدد ، دارچين ختايى و شاخههاى دارچين ختايى از هريك نيم درهم ، شكوفهء گورگياه ده درهم ، بزر رازيانه و حسل از هريك ده درهم ، مرزهء ايرانى و مرزهء خوزستانى هريك چهار درهم ، بادآورد ، بقاياى انجير پوسيده در لاى ديوارها و راوند چينى از هريك هفت درهم ، فلفل سفيد ، فلفل سياه ، فلفل دراز ، افيون ، زراوند دراز ، زراوند غلتان و بزر بنگ از هريك بيست درهم ، نارگيل دو درهم و چهار دانگ ، شكوفههاى بيد ، ريشهء كاسنى خشكيده ، هوم مجوس ( ريش بز ) مريم نخودى كوهى ، افشرهء زنبق ، قندول و مشك چوپان از هريك يك درهم ، انگدان سياه چهار درهم و يك چهارم درهم ، شاه افسر چهار درهم و چهار دانگ ، شعر الغول ( موى غول ) - كه موى غول را در تنكابن كرف گويند - انگشت زرد ( زردچوبه ) ، كشت بر كشت ، صمغ خوشبوى صنوبر ، سكبينه و گاو شير هريك دو درهم ، خاك سر چهارراه چهار درهم . در نسخههاى طبيبان ايرانى به همينقدر اكتفا نشده است و در شليثاى آنان سرخدار به دو
--> ( 1 ) - ششبندان : هزارچشان - معين . كه شيخ الرئيس هزارچشان را ذكر كرده است . در نسخه مصرى سنديان آمده - م .